Naxçıvanın Sədərək rayonu

Bəzi yerlərə yağış, dağlıq ərazilərə qar yağır - FAKTİKİ HAVA - YENİLƏNİB
Ekologiya
Bəzi yerlərə yağış, dağlıq ərazilərə qar yağır - FAKTİKİ HAVA - YENİLƏNİB
  • 10 yanvar, 2026
  • 17:16
Ötən il Naxçıvanda 6 erkən nikahın qarşısı alınıb
Sosial müdafiə
Ötən il Naxçıvanda 6 erkən nikahın qarşısı alınıb
  • 09 yanvar, 2026
  • 16:30
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev yerli televiziya kanallarına müsahibə verib - TAM MƏTN, YENİLƏNİB-2
Müsahibə
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev yerli televiziya kanallarına müsahibə verib - TAM MƏTN, YENİLƏNİB-2
  • 06 yanvar, 2026
  • 00:01
FAKTİKİ HAVA: Qar örtüyü əriməyə başlayıb, külək güclənib
Ekologiya
FAKTİKİ HAVA: Qar örtüyü əriməyə başlayıb, külək güclənib
  • 04 yanvar, 2026
  • 10:06
Şahbuzda qarın hündürlüyü yarım metrə çatıb, dağlıq rayonlarda 20 dərəcə şaxta olub
Ekologiya
Şahbuzda qarın hündürlüyü yarım metrə çatıb, dağlıq rayonlarda 20 dərəcə şaxta olub
  • 03 yanvar, 2026
  • 11:08
Bakıya sulu qar yağır - FAKTİKİ HAVA - YENİLƏNİB
Ekologiya
Bakıya sulu qar yağır - FAKTİKİ HAVA - YENİLƏNİB
  • 02 yanvar, 2026
  • 14:42
Şahbuzda qarın hündürlüyü 43 sm-ə çatıb
Ekologiya
Şahbuzda qarın hündürlüyü 43 sm-ə çatıb
  • 02 yanvar, 2026
  • 11:54
Şahbuzda qarın hündürlüyü 29 santimetrə çatıb - FAKTİKİ HAVA
Ekologiya
Şahbuzda qarın hündürlüyü 29 santimetrə çatıb - FAKTİKİ HAVA
  • 01 yanvar, 2026
  • 12:01
Xalisa faciəsində 11 soydaşımız işgəncələrlə öldürülüb - Qərbi Azərbaycan Xronikası
Video
Daxili siyasət
"Xalisa faciəsində 11 soydaşımız işgəncələrlə öldürülüb" - Qərbi Azərbaycan Xronikası
  • 05 dekabr, 2025
  • 23:53
Ermənistanın Naxçıvanla sərhəddə törətdiyi yanğın söndürülüb
Foto
Hadisə
Ermənistanın Naxçıvanla sərhəddə törətdiyi yanğın söndürülüb
  • 06 mart, 2025
  • 12:44
Azərbaycan QHT-ləri Ermənistanın dağ-mədən sənayesinin ekoloji fəsadlarını müzakirə ediblər
Foto
Region
Azərbaycan QHT-ləri Ermənistanın dağ-mədən sənayesinin ekoloji fəsadlarını müzakirə ediblər
  • 25 iyun, 2024
  • 07:13
Mart soyqırımı: düşmənin dəyişmədiyinin isbatı - ŞƏRH
Analitika
Mart soyqırımı: düşmənin dəyişmədiyinin isbatı - ŞƏRH
  • 30 mart, 2024
  • 13:28
Azərbaycanda Ermənistanın işğalı altındakı kəndlərin yaxın günlərdə azad ediləcəyinə böyük inam var - SORĞU
Daxili siyasət
Azərbaycanda Ermənistanın işğalı altındakı kəndlərin yaxın günlərdə azad ediləcəyinə böyük inam var - SORĞU
  • 29 mart, 2024
  • 08:32
Fransanın baş nazirinin iddiasına Paşinyandan etiraflı cavab: Bizə aid olmayanı qaytarmalıyıq - ŞƏRH
Analitika
Fransanın baş nazirinin iddiasına Paşinyandan etiraflı cavab: Bizə aid olmayanı qaytarmalıyıq - ŞƏRH
  • 21 mart, 2024
  • 13:45
Rəsmi Bakı: Ermənistan Azərbaycana qarşı ərazi iddialarından əl çəkmir
Xarici siyasət
Rəsmi Bakı: "Ermənistan Azərbaycana qarşı ərazi iddialarından əl çəkmir"
  • 01 may, 2023
  • 13:20
Azərbaycan XİN Ermənistan XİN-ə cavab verib: Cəfəng iddiaları qətiyyətlə rədd edirik
Xarici siyasət
Azərbaycan XİN Ermənistan XİN-ə cavab verib: "Cəfəng iddiaları qətiyyətlə rədd edirik"
  • 01 may, 2023
  • 13:11
1 ... 6 7 8 9

Sədərək rayonu: strateji sərhəd, Türkiyə ilə qapı, qəhrəmanlıq tarixi və inkişaf

Naxçıvanın Sədərək rayonu — Azərbaycan Respublikasının Naxçıvan Muxtar Respublikasının ən qərb hissəsində yerləşən, ölkəmizin əsas strateji, tarixi və geosiyasi əhəmiyyətə malik inzibati rayonlarından biridir. Azərbaycanın Türkiyə Respublikası ilə yeganə birbaşa quru sərhədinə (Türkiyə–Naxçıvan sərhədi) malik olması bu bölgəni respublikamız üçün müstəsna dərəcədə əhəmiyyətli edir. Qədim keçmişi, unikal təbiəti və Vətən müharibəsində göstərilən şücaəti ilə seçilən Sədərək həm də qəhrəmanlıq simvoludur. Aşağıda Sədərək rayonunun tarixi, strateji mövqeyi, iqtisadiyyatı və mədəni irsi haqqında ən ətraflı məlumat təqdim olunur.

1. Giriş: Coğrafi mövqe və sərhədlər

Sədərək rayonu Naxçıvan Muxtar Respublikasının şimal-qərb ucunda yerləşir.

O, şimalda və qərbdə Ermənistan Respublikası ilə, cənubda isə Türkiyə Respublikası ilə (Sədərək–Dilucu sərhədi) həmsərhəddir. Şərqdən isə Muxtar Respublikanın Şərur rayonu ilə əhatə olunmuşdur.

İnzibati mərkəzi Sədərək kəndidir. Rayonun tərkibinə həmçinin Heydərabad qəsəbəsi və Qarakörpü kəndi daxildir. Rayonun ərazisi əsasən Araz çayı vadisində və dağlıq-təpəlik zonalarda yerləşir.

2. Sərhəd qapısı və geosiyasi əhəmiyyət

Sədərək Azərbaycanı qardaş Türkiyə ilə birləşdirən körpü rolunu oynayır:

Ümid körpüsü: Araz çayı üzərində inşa edilmiş "Ümid" sərhəd körpüsü Azərbaycanla Türkiyə arasında iqtisadi, mədəni və gediş-gəliş əlaqələrinin təməlini təşkil edir. Bu körpü vasitəsilə Naxçıvan ilə Türkiyə arasında birbaşa nəqliyyat və ticarət əlaqələri həyata keçirilir.

Strateji dəhliz: Gələcəkdə regionda açılacaq nəqliyyat dəhlizləri (o cümlədən Zəngəzur dəhlizi kontekstində) Sədərək rayonunun logistik əhəmiyyətini daha da artıracaqdır.

3. Tarixi irs və qəhrəmanlıq salnaməsi

Sədərək qədim yaşayış məskəni olmaqla yanaşı, yaxın tariximizdə Vətənin müdafiəsinin əsas qalalarından biri olmuşdur:

Qədim abidələr: Rayon ərazisində qədim yaşayış yerləri, kurqanlar və tarixi abidələr mövcuddur. Toponim olaraq "Sədərək" sözünün mənşəyi qədim türk tayfalarının adları və tarixi köklərlə bağlıdır.

Sədərək döyüşləri: 1990-cı illərin əvvəllərində erməni işğalçılarına qarşı qəhrəmancasına mübarizə aparan Sədərək sakinləri və könüllülər yurdlarını şücaətlə qorumuşlar. Sədərək rayonunun müdafiəsi Azərbaycanın ərazi bütövlüyü uğrunda mübarizə tarixində şanlı səhifədir və rayona haqlı olaraq qəhrəman bölgə statusu qazandırmışdır.

4. İqtisadiyyat, kənd təsərrüfatı və infrastruktur

Sədərək rayonunun iqtisadiyyatı əsasən kənd təsərrüfatına və xidmət sektoruna əsaslanır:

Kənd təsərrüfatı: Araz vadisinin münbit torpaqları və suvarma sistemləri taxılçılıq, bağçılıq (üzümçülük və bostançılıq), həmçinin heyvandarlığın inkişafı üçün əlverişli şərait yaradır.

İnfrastrukturun yenilənməsi: Son illərdə dövlət tərəfindən Sədərək rayonunda genişmiqyaslı quruculuq işləri aparılmış, müasir yaşayış evləri, məktəblər, səhiyyə ocaqları, inzibati binalar inşa edilmiş, qazlaşdırma və yol infrastrukturu tamamilə yenilənmişdir.