Liviya

WUF13 dünya mediasının diqqət mərkəzində qalmaqdadır
Foto
Media
WUF13 dünya mediasının diqqət mərkəzində qalmaqdadır
  • 19 may, 2026
  • 22:29
Liviya Prezident Şurasının Sədri Azərbaycana təşəkkür edib
İnfrastruktur
Liviya Prezident Şurasının Sədri Azərbaycana təşəkkür edib
  • 18 may, 2026
  • 16:30
Məhəmməd Yunis Əl-Mənfi: Şəhərsalma probleminin həlli ədalətli və çevik maliyyələşdirmə tələb edir
İnfrastruktur
Məhəmməd Yunis Əl-Mənfi: "Şəhərsalma probleminin həlli ədalətli və çevik maliyyələşdirmə tələb edir"
  • 18 may, 2026
  • 16:27
Liviya Prezident Şurasının Sədri: Bakı orijinallıqla müasirliyin qarşılıqlı əlaqəsinin nümunəsidir
İnfrastruktur
Liviya Prezident Şurasının Sədri: "Bakı orijinallıqla müasirliyin qarşılıqlı əlaqəsinin nümunəsidir"
  • 18 may, 2026
  • 16:21
Liviyanın Prezident Şurasının Sədri Azərbaycana səfərə gəlib
Foto
Xarici siyasət
Liviyanın Prezident Şurasının Sədri Azərbaycana səfərə gəlib
  • 17 may, 2026
  • 16:27
Liviya PPP mexanizmləri vasitəsilə ağıllı şəhərlərin tikintisinə investisiya yatırmağa çağırır
Biznes
Liviya PPP mexanizmləri vasitəsilə "ağıllı şəhərlər"in tikintisinə investisiya yatırmağa çağırır
  • 17 may, 2026
  • 12:03
Vüqar Rəhimzadə: Minsk qrupu tarixdə riyakarlığın, ikili standartların və neokolonial düşüncənin simvolu kimi qalacaq
Xarici siyasət
Vüqar Rəhimzadə: Minsk qrupu tarixdə riyakarlığın, ikili standartların və neokolonial düşüncənin simvolu kimi qalacaq
  • 13 may, 2026
  • 20:13
Liviya hakimiyyəti Sarkozidən təxminən 10 milyon avro kompensasiya tələb edir
Digər ölkələr
Liviya hakimiyyəti Sarkozidən təxminən 10 milyon avro kompensasiya tələb edir
  • 07 may, 2026
  • 20:21
Liviyada insan alverçilərinə ağır cəza verilib
Digər ölkələr
Liviyada insan alverçilərinə ağır cəza verilib
  • 29 aprel, 2026
  • 05:12
Türkiyənin ordu generalı Liviyada hərbi təlimə qatılıb
Foto
Region
Türkiyənin ordu generalı Liviyada hərbi təlimə qatılıb
  • 18 aprel, 2026
  • 20:17
Peter Madyar enerji təhlükəsizliyini yeni hökumətin əsas prioriteti elan edib
Digər ölkələr
Peter Madyar enerji təhlükəsizliyini yeni hökumətin əsas prioriteti elan edib
  • 15 aprel, 2026
  • 11:59
Nazir: Serbiya Makedoniya və Yunanıstanla yeni bağlantılar vasitəsilə Azərbaycan qazının idxalını artıracaq - MÜSAHİBƏ
Müsahibə
Nazir: "Serbiya Makedoniya və Yunanıstanla yeni bağlantılar vasitəsilə Azərbaycan qazının idxalını artıracaq" - MÜSAHİBƏ
  • 14 aprel, 2026
  • 10:31
Aleksandr Stubb: ABŞ-nin dünyada xeyir hegemonu kimi rolu azalıb
Digər ölkələr
Aleksandr Stubb: ABŞ-nin dünyada "xeyir hegemonu" kimi rolu azalıb
  • 22 mart, 2026
  • 16:51
Kubada mümkün hakimiyyət dəyişikliyi – adanın ABŞ-yə geridönüşü - ŞƏRH
Analitika
Kubada mümkün hakimiyyət dəyişikliyi – adanın ABŞ-yə geridönüşü - ŞƏRH
  • 17 mart, 2026
  • 15:32
Müxtəlif ölkələrin rəsmiləri, qurumları və beynəlxalq təşkilatlar İranın Naxçıvana dron hücumunu pisləyib -YENİLƏNİB
Xarici siyasət
Müxtəlif ölkələrin rəsmiləri, qurumları və beynəlxalq təşkilatlar İranın Naxçıvana dron hücumunu pisləyib -YENİLƏNİB
  • 08 mart, 2026
  • 20:09
İranın Naxçıvana PUA hücumları beynəlxalq aləmdə şiddətlə qınanır - XÜLASƏ
Foto
Xarici siyasət
İranın Naxçıvana PUA hücumları beynəlxalq aləmdə şiddətlə qınanır - XÜLASƏ
  • 08 mart, 2026
  • 00:56
1 2 3 4 5

Liviya: Coğrafi mövqeyi, tarixi irsi, neft ehtiyatları və geosiyasi vəziyyəti

Coğrafi mövqeyi və təbii xüsusiyyətləri

Liviya (rəsmi adı: Liviya Dövləti) — Şimali Afrikada, Aralıq dənizinin sahilində yerləşən, Şimali Afrika və Böyük Səhra regionunun strateji ölkələrindən biridir. Şərqdən Misir, cənub-şərqdən Sudan, cənubdan Çad və Niger, qərbdən Əlcəzair, şimal-qərbdən isə Tunis ilə həmsərhəddir. Ölkənin şimal sahilləri uzun bir məsafədə Aralıq dənizinə baxır ki, bu da ona qədim dövrlərdən bəri dəniz ticarətində üstünlük qazandırmışdır. Liviyanın paytaxtı və ən böyük şəhəri ölkənin şimal-qərbində yerləşən Tripoli şəhəridir. Ərazisinin böyük hissəsini quraq səhra iqliminin hökm sürdüyü səhra və yarımsəhra zonaları əhatə edir.

Zəngin neft ehtiyatları və iqtisadiyyatı

Liviya iqtisadiyyatının əsasını neft və təbii qaz sektoru təşkil edir. Ölkə dünyanın ən zəngin neft ehtiyatlarından birinə malikdir və Afrika qitəsində ən böyük neft ehtiyatlarına sahib dövlətlərdəndir. Əsas xüsusiyyətlərinə aşağıdakılar daxildir:

Karbohidrogen ixracı: Yüksək keyfiyyətli xam neft yataqları Liviyanı qlobal enerji bazarında mühüm oyunçuya çevirmişdir. Neft və qaz ixracı ölkənin ixrac gəlirlərinin və ümumi daxili məhsulunun mütləq əksəriyyətini təmin edir.

İqtisadi çağırışlar: Son illərdə ölkədaxili siyasi qeyri-sabitliklər və qarşıdurmalar enerji infrastrukturunun işinə, neft hasilatına və ümumi iqtisadi inkişafa mənfi təsir göstərmişdir.

Tarixi və mədəni irs

Liviya müxtəlif sivilizasiyaların (finikiyalılar, yunanlar, romalılar, bizanslılar və Osmanlı İmperiyası) izlərini daşıyan olduqca zəngin tarixi irsə malikdir. Aralıq dənizi sahilində yerləşən Leptis Magna, Sabrata və Kirena kimi qədim antik şəhər xarabalıqları öz memarlığı və qorunub saxlanılan abidələri ilə UNESCO-nun Ümumdünya İrsi siyahısına daxil edilmişdir. Bu unikal tarixi məkanlar dünya arxeologiyasında və turizmində mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Geosiyasi vəziyyət və müasir inkişaf

2011-ci ildə baş verən siyasi dəyişikliklərdən və rejim dəyişikliyindən sonra Liviya uzun müddət davam edən daxili böhranlar, hakimiyyət bölgüsü və hərbi-siyasi qarşıdurmalarla üzləşmişdir. Beynəlxalq birlik, xüsusilə BMT və regional dövlətlər ölkədə sülhün bərqərar olunması, vahid dövlət institutlarının yaradılması, həmçinin ümummilli seçkilərin keçirilməsi istiqamətində diplomatik səylər göstərirlər.

Bu bölmə haqqında

Bu mövzulu bölmədə Liviyadakı siyasi proseslərə, neft bazarındakı yeniliklərə, beynəlxalq münasibətlərə, humanitar vəziyyətə, eləcə də Şimali Afrika regionu ilə bağlı son xəbərlərə dair məlumatlar toplanmışdır.