Cəlilabad — Azərbaycan Respublikasının cənub-şərq hissəsində, Muğan düzünün genişlənən ərazisində və Talış dağlarının qovuşduğu unikal təbii-coğrafi zonada yerləşən iri rayon mərkəzidir. Şimaldan və şərqdən Kür-Araz ovalığının münbit düzənlikləri, cənubdan və qərbdən isə dağətəyi və maili yamaclarla əhatə olunan bu bölgə özününün xüsusi relyefi ilə seçilir. Regionun iqlimi əsasən mülayim isti və quru subtropik xarakter daşıyır; qış aylarında havalar mülayim keçir, yay ayları isə isti və günəşli olur. Ərazidən axan Bolqarçay, İncəçay və digər kiçik çaylar, eləcə də ölkənin əsas suvarma sistemləri bölgənin kənd təsərrüfatı həyatında, xüsusilə də əkinçilik sahəsinin inkişafında əvəzsiz rol oynayır. Təbiəti, yarımsəhra və düzənlik landşaftlarının qovşağı, eləcə də zəngin flora və faunası Cəlilabadı Azərbaycanın coğrafi baxımdan ən maraqlı və strateji cəhətdən əhəmiyyətli regionlarından birinə çevirir.
Cəlilabad rayonu respublikanın ən iri, iqtisadi cəhətdən qüdrətli və strateji əhəmiyyətli aqrar-sənaye regionlarından biri hesab olunur. Burada iqtisadiyyatın təməlini kənd təsərrüfatı və xammal emalı sənayesi təşkil edir:
Taxılçılıq və strateji məhsullar: Ərazinin son dərəcə münbit torpaqları və əlverişli iqlim şəraiti burada taxıl (buğda, arpa), şəkər çuğunduru, günəbaxan, eləcə də müxtəlif növ dənli və paxlalı bitkilərin geniş miqyasda becərilməsinə imkan yaradır. Cəlilabad respublikanın ən böyük taxıl istehsal edən bölgələrindən biri kimi tanınır.
Kartofçuluq və tərəvəzçilik: Rayon daxilində kartof istehsalı xüsusi çəkiyə malikdir. Yerli fermerlər və təsərrüfat sahibləri hər il ölkənin daxili bazarını keyfiyyətli tərəvəz və bostan məhsulları ilə bol şəkildə təmin edirlər.
Üzümçülük, bağçılıq və şərabçılıq: Qədim dövrlərdən bəri bölgədə üzümçülük və şərabçılıq ənənələri güclü olub. Geniş üzüm bağları, meyvə ağacları (nar, əncir, müxtəlif çəyirdəkli və qərzəkli meyvələr) yerli iqtisadiyyata mühüm gəlir gətirir.
Heyvandarlıq və emal sənayesi: Ətlik-südlük istiqamətli maldarlıq, qoyunçuluq və quşçuluq kənd təsərrüfatının digər gəlirli sahələridir. Yerli xammalın emalı ilə məşğul olan yüngül və yeyinti sənayesi müəssisələri, qablaşdırma və saxlanc anbarları fəaliyyət göstərir.
Cəlilabad torpağı minilliklərlə ölçülən qədim sivilizasiya izlərini, zəngin maddi və mənəvi irsi özündə qoruyub saxlayır. Tarixi mənbələrdə və elmi ədəbiyyatda ərazinin adı müxtəlif dövrlərdə fərqli adlarla (Hacıqasımqlı, Afrat, Astrakhanbazar) yad edilmişdir. Rayon ərazisində arxeoloqlar tərəfindən aparılmış elmi-tədqiqat işləri və qazıntılar zamanı tunc və dəmir dövrlərinə, eləcə də antik və orta əsrlərə aid qədim yaşayış məskənləri, müdafiə tikililəri, qala qalıqları, kurqanlar və nadir maddi-mədəniyyət nümunələri aşkar edilmişdir. Bu abidələr bölgənin qədim ticarət yollarının kəsişməsində yerləşdiyini və yüksək mədəniyyət ocağı olduğunu sübut edir. Yerli sakinlərin nəsildən-nəslə ötürdüyü folklor nümunələri, xalq sənətkarlığı, milli adət-ənənələr və dastanlar Azərbaycanın ümumi mədəni xəzinəsinin ayrılmaz hissəsini təşkil edir.
Son illərdə Azərbaycanda həyata keçirilən regionların sosial-iqtisadi inkişafı dövlət proqramları çərçivəsində Cəlilabad rayonu da tamamilə yeni sima qazanmışdır. Rayon mərkəzində və kənd yaşayış məntəqələrində irimiqyaslı abadlıq-quruculuq işləri həyata keçirilmişdir:
Yol və nəqliyyat infrastrukturu: Müasir standartlara cavab verən avtomobil yolları, kəndləri rayon mərkəzi və paytaxtla birləşdirən magistrallar inşa edilmiş, fasiləsiz nəqliyyat əlaqəsi təmin olunmuşdur.
Kommunal xidmətlər: Əhalinin qaz, su, elektrik enerjisi və rabitə xidmətləri ilə təminatı ən yüksək səviyyəyə çatdırılmış, yeni yarımstansiyalar və su xətləri istismara verilmişdir.
Təhsil və səhiyyə ocaqları: Onlarla yeni məktəb binası, uşaq bağçası, tibb məntəqəsi, mərkəzi rayon xəstəxanası və idman kompleksləri tikilərək istifadəyə verilmişdir ki, bu da gənc nəslin sağlam mühitdə böyüməsinə və keyfiyyətli təhsil almasına zəmin yaradır.
Cəlilabad rayonunun ictimai, siyasi, iqtisadi və mədəni həyatında baş verən yeniliklər, qəbul edilən qərarlar, kənd təsərrüfatı mövsümünün gedişatı, yerli sakinlərin nailiyyətləri və həyata keçirilən infrastruktur layihələri ictimaiyyət tərəfindən hər zaman böyük maraqla izlənilir. Bu bölmə regionun nəbzini tutmaq, oxuculara obyektiv, dəqiq və operativ məlumatlar çatdırmaq məqsədi daşıyır.
Bu mövzulu bölmədə Cəlilabad rayonunun sosial-iqtisadi inkişafı, aqrar sektordakı son nailiyyətlər, taxıl və kartof yığımının nəticələri, yeni infrastruktur layihələrinin açılış mərasimləri, mədəni tədbirlər, tarixi abidələrin qorunması və rayonun gündəlik həyatına aid ən son, ətraflı xəbərlər toplanmışdır.
Bakı 20° C
