WTI markalı neft (ing. West Texas Intermediate) — ABŞ-ın Texas ştatında və digər regionlarında hasil edilən, dünya neft bazarında əsas qiymətqoyucu etalonlardan (bençmarklardan) biri olan yüksək keyfiyyətli, yüngül və azkükürdlü xammaldır. London Fond Birjasında ticarət olunan "Brent" markalı neftlə yanaşı, qlobal enerji bazarının "damarını" təşkil edən WTI qiymətləri həm Şimali Amerika ölkələrində, həm də bütün dünya miqyasında iqtisadi aktivliyin, inflyasiya gözləntilərinin və geosiyasi sabitliyin əsas indikatorlarından biri kimi çıxış edir. Əsas ticarət mərkəzi ABŞ-ın Oklahoma ştatındakı Kuşinq (Cushing) şəhəri olan bu neft növü fiziki olaraq məhz həmin logistik habda təslim edilir və Nyu-York Əmtəə Birjasında (NYMEX) fyuçers müqavilələri vasitəsilə satılır.
API sıxlığı: WTI markalı neft yüksək API sıxlığına (təqribən 39.6–40 dərəcə) malikdir ki, bu da onu "yüngül" neft kateqoriyasına daxil edir. Yüngül xammal emal prosesində daha çox yüksək dəyərli məhsullar — benzin və dizel yanacağı verməklə seçilir.
Şirin neft (Sweet crude): Tərkibindəki kükürdün miqdarı çox aşağıdır (cəmi 0.24% civarında). Bu xüsusiyyət neftin ekoloji standartlara uyğun olaraq emalını xeyli asanlaşdırır və atmosferə zərərli tullantıların atılmasını minimuma endirir.
Mərkəzi paylayıcı nöqtə: Oklahoma ştatındakı Kuşinq şəhəri Amerika neft boru kəmərlərinin kəsişmə nöqtəsi və nəhəng anbar kompleksidir. NYMEX-də bağlanan WTI fyuçers müqavilələrinin fiziki olaraq məhz bu nöqtədə təhvil verilməsi onu dünya bazarının ən likvid aktivlərindən birinə çevirir.
Qiymət istinad nöqtəsi: WTI qiymətləri Şimali Amerikada hasil edilən yüzlərlə digər neft növünün qiymətləndirilməsi üçün əsas meyar rolunu oynayır. Qlobal treyderlər və analitiklər enerji bazarındakı tendensiyaları izləmək üçün daimi olaraq WTI və Brent arasındakı qiymət fərqini (spread) təhlil edirlər.
Makroiqtisadi göstərici: Neft qiymətlərinin dəyişməsi istehsal xərclərinə, nəqliyyat tariflərinə və nəticə etibarilə qlobal miqyasda istehlak qiymətləri indeksinə (inflyasiyaya) birbaşa təsir göstərir.
2020-ci il tarixi eniş: Koronavirus pandemiyasının qlobal miqyasda iqtisadiyyatı və nəqliyyatı iflic etdiyi dövrdə, 2020-ci ilin aprelində saxlanc yerlərinin tam dolması səbəbindən WTI fyuçerslərinin qiyməti bəşəriyyət tarixində ilk dəfə olaraq mənfi zona düşmüşdür (-37 dollar/barrel). Bu unikal hadisə enerji sektorunun logistik risklərini və qlobal şoklara həssaslığını nümayiş etdirdi.
Bakı 22° C
