QHT (Qeyri-hökumət təşkilatı) — dövlət hakimiyyəti və idarəetmə orqanlarından, eləcə də siyasi partiyalardan asılı olmayan, könüllülük prinsipi əsasında fiziki və/və ya hüquqi şəxslər tərəfindən yaradılan qeyri-kommersiya xarakterli təşkilatdır. QHT-lər demokratik cəmiyyətin ayrılmaz hissəsi olaraq vətəndaşların hüquq və azadlıqlarının müdafiəsi, ictimai maraqların təmsil olunması, sosial problemlərin həlli və hakimiyyətlə cəmiyyət arasında körpü rolunun oynanmasında mühüm vəzifə daşıyırlar.
Qeyri-hökumət təşkilatları fəaliyyət profilindən asılı olaraq cəmiyyətin müxtəlif sahələrini əhatə edən layihələr həyata keçirirlər:
İnsan hüquqları və demokratiya: Vətəndaşların hüquqi maarifləndirilməsi, seçki proseslərinin ictimai monitorinqi, gender bərabərliyi və söz azadlığının qorunması.
Sosial yardım və xeyriyyəçilik: Əlilliyi olan şəxslərə, az təminatlı ailələrə, qaçqın və məcburi köçkünlərə, uşaqlara və ahıllara dəstək layihələrinin təşkili.
Ekologiya və ətraf mühit: Təbiətin qorunması, yaşıllaşdırma aksiyaları, iqlim dəyişikliyi ilə mübarizə və tullantıların idarə olunması üzrə maarifləndirmə.
Elm, təhsil və mədəniyyət: Gənclərin inkişafı, milli-mənəvi dəyərlərin təbliği, tarixi irsin qorunması və innovativ təhsil layihələri.
QHT-lərin fəaliyyəti ölkənin qanunvericiliyi (o cümlədən QHT-lər, qrantlar və ianələr haqqında qanunlar) ilə tənzimlənir:
Dövlət qeydiyyatı: Təşkilatların rəsmi status qazanması üçün müvafiq dövlət qurumlarında (məsələn, Ədliyyə Nazirliyində) qeydiyyatdan keçməsi zəruridir.
Maliyyələşmə və qrantlar: QHT-lər öz fəaliyyətlərini həyata keçirmək üçün dövlət qrantları, yerli və beynəlxalq fondların maliyyə dəstəyi, eləcə də ianə və üzvlük haqlarından istifadə edirlər. Bir çox ölkələrdə, o cümlədən Azərbaycanda QHT-lərə dövlət tərəfindən xüsusi qrant müsabiqələri vasitəsilə maliyyə dəstəyi verilir.
Milli miqyaslı təşkilatlarla yanaşı, beynəlxalq miqyasda fəaliyyət göstərən QHT-lər (məsələn, Beynəlxalq Amnistiya Təşkilatı, Greenpeace, Qırmızı Xaç Komitəsi və s.) qlobal səviyyədə humanitar böhranların aradan qaldırılmasına, insan hüquqlarının müdafiəsinə və qlobal ekoloji problemlərin həllinə güclü təsir göstərirlər.
Bu mövzulu bölmədə QHT-lərin fəaliyyətinə, qrant müsabiqələrinə, vətəndaş cəmiyyəti institutlarının inkişafına, qanunvericilikdəki yeniliklərə və cəmiyyətdə həyata keçirilən aktual ictimai layihələrə dair ən son, etibarlı və əhatəli materiallar toplanmışdır.
Bakı 26° C
