Norveç

Finlandiya beşinci dəfə hokkey üzrə dünya çempionu olub
Komanda

Finlandiya beşinci dəfə hokkey üzrə dünya çempionu olub

  • 01 iyun, 2026
  • 02:42
Azərbaycana Avropadan turist axını 15 % artıb
Turizm

Azərbaycana Avropadan turist axını 15 % artıb

  • 30 may, 2026
  • 14:25
Makron Norveçin Fransanın nüvə çəkindirmə proqramında iştirakını vacib adlandırıb
Digər ölkələr

Makron Norveçin Fransanın nüvə çəkindirmə proqramında iştirakını vacib adlandırıb

  • 28 may, 2026
  • 03:56
Erlinq Holann 25 yaşadək ən çox qazanan idmançıların reytinq siyahısına başçılıq edir
Futbol

Erlinq Holann 25 yaşadək ən çox qazanan idmançıların reytinq siyahısına başçılıq edir

  • 26 may, 2026
  • 21:47
Viator Mikrokredit Azərbaycan BOKT-un xalis mənfəəti 2 dəfə azalıb
Maliyyə

"Viator Mikrokredit Azərbaycan" BOKT-un xalis mənfəəti 2 dəfə azalıb

  • 26 may, 2026
  • 09:40
Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri (26.05.2026)
Maliyyə

Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri (26.05.2026)

  • 26 may, 2026
  • 09:09
Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzinin üzvləri Azərbaycan Prezidentini təbrik edib
Xarici siyasət

Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzinin üzvləri Azərbaycan Prezidentini təbrik edib

  • 25 may, 2026
  • 21:00
Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri (25.05.2026)
Maliyyə

Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri (25.05.2026)

  • 25 may, 2026
  • 09:06
Qarabağ Zakira Savonu transfer edib
Futbol

"Qarabağ" Zakira Savonu transfer edib

  • 24 may, 2026
  • 18:38
Lana Barreto: Qəzzada kadastr arxivlərinin dağıdılması mənzil hüquqlarının bərpasını çətinləşdirir
İnfrastruktur

Lana Barreto: Qəzzada kadastr arxivlərinin dağıdılması mənzil hüquqlarının bərpasını çətinləşdirir

  • 22 may, 2026
  • 11:00
Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri (22.05.2026)
Maliyyə

Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri (22.05.2026)

  • 22 may, 2026
  • 09:00
Belçika Norveçdən F-35 qırıcıları və dronlar üçün raketlər alıb
Digər ölkələr

Belçika Norveçdən "F-35" qırıcıları və dronlar üçün raketlər alıb

  • 22 may, 2026
  • 08:58
Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri (21.05.2026)
Maliyyə

Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri (21.05.2026)

  • 21 may, 2026
  • 08:58
Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri (20.05.2026)
Maliyyə

Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri (20.05.2026)

  • 20 may, 2026
  • 09:18
ABŞ dövlət katibi mayın 22-də NATO ölkələrinin XİN başçıları ilə görüşəcək
Digər ölkələr

ABŞ dövlət katibi mayın 22-də NATO ölkələrinin XİN başçıları ilə görüşəcək

  • 19 may, 2026
  • 22:06
BMT rəsmisi: Kənd əhalisi azalır, dünya daha çox şəhərləşmə istiqamətində hərəkət edir
İnfrastruktur

BMT rəsmisi: Kənd əhalisi azalır, dünya daha çox şəhərləşmə istiqamətində hərəkət edir

  • 19 may, 2026
  • 12:28
1 ... 13 14 15 16 17 ... 35

Norveç Coğrafiyası, Fyordlar və Arktika Təbiəti

Norveç (rəsmi adı — Norveç Krallığı) — Şimali Avropada, Skandinaviya yarımadasının qərb və şimal hissəsində yerləşən, dənizə çıxışı olan, əzəmətli fyordları, füsunkar şimal təbiəti, yüksək həyat standartları və güclü iqtisadiyyatı ilə seçilən dünyanın ən inkişaf etmiş suveren dövlətlərindən biridir. Şərqdən İsveç, şimal-şərqdən Finlandiya və Rusiya ilə həmsərhəd olan ölkənin qərb və şimal sahillərini Atlantik okeanının şimal suları, xüsusilə Norveç və Barents dənizləri yuyur. Paytaxtı və ən böyük şəhəri Oslo olan Norveç, həmçinin Arktika okeanındakı Şpitsbergen (Svalbard) arxipelaqını da idarə edir. Qlobal miqyasda neft-qaz ehtiyatları, bərpa olunan hidroenergetika, dəniz məhsulları ixracı və dünyanın ən xoşbəxt cəmiyyətlərindən biri olması ilə tanınır.

1. Əfsanəvi Fyordlar və Sərt Relyef

Unikal sahil xətti: Norveç təbiətinin əsas simvolu buzlaqların təsirindən yaranmış dərin və əzəmətli fyordlardır (məsələn, Qeyranger fyordu və Neryöy fyordu). Bu möhtəşəm dəniz körfəzləri sıldırımlı dağların arasından ölkənin içərilərinə doğru uzanır və UNESCO-nun Ümumdünya İrs Siyahısına daxil edilmişdir.

Dağlıq landşaft: Ölkə ərazisinin böyük hissəsini Skandinaviya dağları əhatə edir. Qismən sərt və qayalıq olan bu coğrafiya əhaliyə ecazkar mənzərələr və təmiz su ehtiyatları bəxş edir.

2. İqlim Xüsusiyyətləri və Qütb Gecələri

Qolfstrim axını: Yüksək şimal en dairəsində yerləşməsinə baxmayaraq, Qolfstrim isti su axınının təsiri sayəsində Norveçin sahil zonalarında iqlim gözləniləndən xeyli mülayimdir. Ölkənin şimalında isə yayda "gecə yarısı günəşi", qışda isə qütb gecələri və valehedici Şimal işıqları (Aurora Borealis) müşahidə olunur.

Tarix, Viking İrsi və Müasir Cəmiyyət

1. Viking Dövrü və Orta Əsrlər

Dənizçilər və səyyahlar: VIII–XI əsrlərdə Norveç tarixi Avropanı silkələyən cəsur Vikinglərin adı ilə bağlıdır. Həmin dövrdə Skandinaviya dənizçiləri gəmiləri ilə bütün Avropanı, eləcə də Atlantik okeanını kəşf edərək qlobal ticarət və mədəniyyət yollarına təsir göstərmişlər.

Müstəqillik yolu: Əsrlər boyu Danimarka və İsveç krallıqlarının tərkibində qalan norveçlilər 1905-ci ildə tam müstəqilliklərini bərpa etmiş və parlamentli monarxiya quruluşunu seçmişlər.

2. Yüksək Rifah və Sosial Dövlət

Skandinaviya modeli: Norveç bərabərlik, güclü sosial təminat, təhsil və səhiyyə sisteminə əsaslanan "Skandinaviya rifah modeli"nin ən uğurlu nümunələrindən biridir. Ölkə insan inkişafı indeksinə (İİİ) görə mütəmadi olaraq dünya üzrə zirvədə qərarlaşır.

İqtisadiyyat, Enerji və Təbii Sərvətlər

1. Neft, Qaz və Dövlət Fondları

Enerji ehtiyatları: Şimal dənizində yerləşən zəngin neft və təbii qaz yataqları sayəsində Norveç dünyanın aparıcı enerji ixracatçılarındandır. Ölkə gələcək nəsillər üçün yaratdığı nəhəng Suveren Sərvət Fondu (Qlobal Pensiya Fondu) ilə qlobal maliyyə bazarında mühüm rol oynayır.

Milli valyuta: Ölkə Avropa İttifaqına üzv deyil və dövriyyədə Norveç kronu (NOK) istifadə olunur.

2. Yaşıl Enerji və Dəniz Təsərrüfatı

Hidroenergetika və elektromobillər: Elektrik enerjisinin demək olar ki, 100 faizi su elektrik stansiyaları vasitəsilə istehsal olunur. Həmçinin Norveç əhalinin elektrikli avtomobillərə (EV) keçid sürətinə görə qlobal liderdir.

Balıqçılıq: Qlobal bazarda ixrac edilən Norveç qızılbalığı (salmon) bütün dünyada yüksək keyfiyyət simvoludur.