Liviya (rəsmi adı: Liviya Dövləti) — Şimali Afrikada, Aralıq dənizinin sahilində yerləşən, Şimali Afrika və Böyük Səhra regionunun strateji ölkələrindən biridir. Şərqdən Misir, cənub-şərqdən Sudan, cənubdan Çad və Niger, qərbdən Əlcəzair, şimal-qərbdən isə Tunis ilə həmsərhəddir. Ölkənin şimal sahilləri uzun bir məsafədə Aralıq dənizinə baxır ki, bu da ona qədim dövrlərdən bəri dəniz ticarətində üstünlük qazandırmışdır. Liviyanın paytaxtı və ən böyük şəhəri ölkənin şimal-qərbində yerləşən Tripoli şəhəridir. Ərazisinin böyük hissəsini quraq səhra iqliminin hökm sürdüyü səhra və yarımsəhra zonaları əhatə edir.
Liviya iqtisadiyyatının əsasını neft və təbii qaz sektoru təşkil edir. Ölkə dünyanın ən zəngin neft ehtiyatlarından birinə malikdir və Afrika qitəsində ən böyük neft ehtiyatlarına sahib dövlətlərdəndir. Əsas xüsusiyyətlərinə aşağıdakılar daxildir:
Karbohidrogen ixracı: Yüksək keyfiyyətli xam neft yataqları Liviyanı qlobal enerji bazarında mühüm oyunçuya çevirmişdir. Neft və qaz ixracı ölkənin ixrac gəlirlərinin və ümumi daxili məhsulunun mütləq əksəriyyətini təmin edir.
İqtisadi çağırışlar: Son illərdə ölkədaxili siyasi qeyri-sabitliklər və qarşıdurmalar enerji infrastrukturunun işinə, neft hasilatına və ümumi iqtisadi inkişafa mənfi təsir göstərmişdir.
Liviya müxtəlif sivilizasiyaların (finikiyalılar, yunanlar, romalılar, bizanslılar və Osmanlı İmperiyası) izlərini daşıyan olduqca zəngin tarixi irsə malikdir. Aralıq dənizi sahilində yerləşən Leptis Magna, Sabrata və Kirena kimi qədim antik şəhər xarabalıqları öz memarlığı və qorunub saxlanılan abidələri ilə UNESCO-nun Ümumdünya İrsi siyahısına daxil edilmişdir. Bu unikal tarixi məkanlar dünya arxeologiyasında və turizmində mühüm əhəmiyyət daşıyır.
2011-ci ildə baş verən siyasi dəyişikliklərdən və rejim dəyişikliyindən sonra Liviya uzun müddət davam edən daxili böhranlar, hakimiyyət bölgüsü və hərbi-siyasi qarşıdurmalarla üzləşmişdir. Beynəlxalq birlik, xüsusilə BMT və regional dövlətlər ölkədə sülhün bərqərar olunması, vahid dövlət institutlarının yaradılması, həmçinin ümummilli seçkilərin keçirilməsi istiqamətində diplomatik səylər göstərirlər.
Bu mövzulu bölmədə Liviyadakı siyasi proseslərə, neft bazarındakı yeniliklərə, beynəlxalq münasibətlərə, humanitar vəziyyətə, eləcə də Şimali Afrika regionu ilə bağlı son xəbərlərə dair məlumatlar toplanmışdır.
Bakı 28° C
