“2024-cü ilin ən innovativ rəssamı” - bu prestijli titulu Esmira Məmmədova nüfuzlu "United Talents Award" mükafatında qazanıb. O, sadəcə rəssam deyil, zamanın yaddaşını sənətə çevirən bir yaradıcıdır. Esmira epoksid qətranı vasitəsilə insanların hekayələrini sənət əsərlərinə çevirir, onların həyatındakı vacib anları zamanın içində donduraraq unudulmaz edir.
“Zamanı dayandırmaq olmaz, amma onu qorumaq mümkündür”, - deyə o, Bakıdakı günəşli studiyasında gülümsəyərək bildirir. Məhz burada Esmira öz unikal "TimeDNA Lab" konsepsiyasını həyata keçirir. Onun metodikası hər bir sənət əsərini sahibinin şəxsi tarixini əks etdirən unikal bir kod kimi formalaşdırır.
Hekayələri sənətə çevirmək
Esmiranın yaratdığı işlər əsl vizual bioqrafiyalardır. Onun əsərlərində həyatın mühüm anları - doğum tarixləri, əlamətdar hadisələr və xarakter xüsusiyyətləri xüsusi rənglər və naxışlarla öz əksini tapır. Dərin qatlar insanın daxili dünyasını, orta qatlar tarixçəsini, üst qatlar isə arzularını və gələcək yolunu simvolizə edir.
Bəlkə də məhz bu unikal yanaşma ona "United Talents Award" münsiflər heyətinin yekdil dəstəyini qazandırdı. Esmira sadəcə estetik baxımdan gözəl obyektlər yaratmır, o, sənəti şəxsi tarixlərin daşıyıcısına çevirərək insanlarla yeni bir dildə ünsiyyət qurur. Onun işlərində texnologiya sənətə, zaman isə insana xidmət edir.
İncəsənətə gedən yol
Esmiranın sənətə gəlişi adi deyildi. O, Ukraynada, Krivoy Roqda doğulub və 1990-cı ildə Bakıya köçüb. İlk baxışdan filologiya təhsili alaraq dilçilik sahəsində çalışmağı onun üçün müəyyən edilmiş yol kimi görünürdü. Lakin 2021-ci ildə özünün “öz təyinatı ilə görüş” adlandırdığı dönüş nöqtəsi baş verdi.
“Həmişə hiss edirdim ki, hələ mövcud olmayan bir şey yaratmalıyam”, - deyə Esmira xatırlayır. Onun epoksid qətranı ilə ilk təcrübələri sadəcə dekorativ sənət deyil, insan hekayələrini əks etdirən dərin məna daşıyan əsərlərə çevrildi. 2023-cü ildə bu yanaşma "TimeDNA Lab" konsepsiyasına formalaşaraq fərdi sənət əsərlərinin yaradılması üçün unikal metodikaya çevrildi.
Vizual DNT: insan hekayəsinin şifrələnməsi
Esmira insanın şəxsiyyətini DNT strukturuna bənzər vizual koda çevirən xüsusi metodika hazırlayıb. “Hər şey rəqəmlərlə başlayır”, - deyə o, izah edir. Məsələn, insanın doğum tarixi müəyyən bir genetik ardıcıllığa çevrilir: 12.03.1985 → ATCG GTAC - bu isə artıq unikal naxış üçün əsasdır.
Onun işlərində:
- Dərin qatlar - insanın daxili xarakterini əks etdirir: sakit təbiətlər hamar xətlərdə, dinamik şəxsiyyətlər parlaq kontraslarda, yaradıcı ruhlar isə qeyri-adi rəng həllərində öz əksini tapır.
- Orta qatlar - insanın keçmişini və vacib hadisələri yaddaşda saxlayır.
- Üst qatlar - gələcək arzuları və həyat yolunu simvolizə edir.
“Hər bir əsər şifrələnmiş bioqrafiyadır”, - deyə Esmira bildirir. - Mən sadəcə dekorativ obyekt deyil, zamanın toxunula bilən bir hissəsini - şəxsi artefakt yaradıram”.
Sənət, texnologiya və insan hekayələrinin kəsişməsi
Esmiranın işləri təkcə interyer üçün bəzək əşyaları deyil, sahibinin həyat tarixçəsini daşıyan unikal sənət nümunələridir. Onun kolleksiyasında divar pannoları, dekorativ obyektlər və dizayner saatları var - hər biri xüsusi mənaya malikdir.
“United Talents Award”da qələbə mənə yeni üfüqlər açdı, - deyə o vurğulayır. - İnsanlar sənətin təkcə estetik deyil, eyni zamanda dərin mənəvi dəyər daşıya biləcəyini daha çox dərk edirlər”.
Esmiranın prosesi hər bir müştəri ilə uzun söhbətdən başlayır. O, onların xatirələrini, xəyallarını və həyatda vacib hesab etdikləri məqamları öyrənir. “Bəzən insanlar təəccüblənirlər ki, niyə mən onların sevimli yerləri və uşaqlıq arzuları haqqında soruşuram, - deyə o gülümsəyir. - Amma məhz belə detallardan bütöv bir həyat hekayəsi formalaşır”.
Gələcək planları arasında texnologiyanın daha da inkişaf etdirilməsi və fərdiləşdirilmiş sənətin yeni səviyyəyə çıxarılması var. “Biz indi real biometrik məlumatların dizayna inteqrasiyası üzərində işləyirik, - deyə Esmira bildirir. - Təsəvvür edin ki, sizin vizual naxışınız həqiqi genetik kodunuz əsasında yaradılıb. Bu, TimeDNA Lab konsepsiyasının növbəti addımıdır”.
Esmira üçün "United Talents Award "yalnız bir başlanğıcdır. O, sənət, elm və şəxsi tarixlərin birləşdiyi yeni sahələri araşdırmağa davam edir. Onun əsərləri sadəcə gözəllik üçün deyil, yaddaşın, zamanın və insan hekayələrinin qorunması üçündür. Bu əsərlər zamana meydan oxuyur və hər kəsə öz unikal tarixini toxunula bilən bir formaya gətirmək imkanı yaradır.